Khi thời tiết chuyển lạnh, nhiều người có xu hướng thay đổi chế độ ăn uống, tăng cường các món cay nóng như lẩu, mì cay, đồ nướng để làm ấm cơ thể. Tuy nhiên, cùng với thói quen uống ít nước, giảm vận động và chế độ ăn thiếu chất xơ, tình trạng táo bón, khó đại tiện có thể gia tăng, làm tăng nguy cơ xuất hiện hoặc khiến các triệu chứng bệnh trĩ trở nên nghiêm trọng hơn.
Thời tiết chuyển lạnh – những
yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh trĩ
Bệnh trĩ là tình trạng các
đám rối tĩnh mạch ở vùng hậu môn – trực tràng bị giãn và phình to bất thường. Bệnh
thường liên quan đến tình trạng tăng áp lực kéo dài lên vùng hậu môn – trực
tràng, đặc biệt khi người bệnh thường xuyên bị táo bón, phải rặn nhiều khi đại
tiện hoặc ngồi lâu trong nhà vệ sinh.
Vào thời điểm giao mùa, đặc
biệt khi trời lạnh, một số thói quen sinh hoạt có thể vô tình làm tăng nguy cơ
mắc bệnh hoặc khiến bệnh trĩ tiến triển nặng hơn.
Trước hết, thời tiết lạnh
khiến nhiều người ít có cảm giác khát, dẫn đến uống không đủ nước. Cùng với việc
giảm vận động, ngồi lâu trong nhà hoặc ít tham gia các hoạt động thể chất, nhu
động ruột có thể hoạt động kém hiệu quả, phân trở nên khô và cứng, gây táo bón.
Khi đại tiện, người bệnh phải rặn nhiều, làm tăng áp lực lên các tĩnh mạch vùng
hậu môn – trực tràng.
Ảnh 1: Thói quen ăn cay
nóng làm gia tăng nguy cơ bị trĩ.
Bên cạnh đó, chế độ ăn uống
mùa lạnh cũng có nhiều thay đổi. Các món ăn cay nóng, nhiều gia vị như ớt,
tiêu, sa tế, các món nướng, lẩu cay thường được ưa chuộng. Việc ăn quá nhiều thực
phẩm cay có thể gây kích ứng đường tiêu hóa ở một số người, làm tăng cảm giác
nóng rát, khó chịu khi đại tiện, đặc biệt ở những người đang mắc bệnh trĩ. Tuy
nhiên, cần hiểu rằng thực phẩm cay nóng không trực tiếp gây ra bệnh trĩ mà chủ
yếu có thể làm nặng thêm các triệu chứng ở người có cơ địa nhạy cảm hoặc đã mắc
bệnh.
Ngoài ra, chế độ ăn thiếu
rau xanh, trái cây và thực phẩm giàu chất xơ cũng là yếu tố góp phần gây táo
bón, khiến quá trình đại tiện trở nên khó khăn hơn.
Nhận biết sớm các dấu hiệu
của bệnh trĩ
Bệnh trĩ có thể xuất hiện ở
nhiều độ tuổi và thường tiến triển âm thầm. Người bệnh cần chú ý những dấu hiệu
bất thường như:
- Đại tiện ra máu tươi, máu có thể dính
trên giấy vệ sinh hoặc nhỏ giọt sau khi đi ngoài.
- Cảm giác đau rát, ngứa ngáy, khó chịu ở
vùng hậu môn.
- Xuất hiện khối thịt hoặc búi sa ra
ngoài hậu môn khi đại tiện, có thể tự co lên hoặc phải dùng tay đẩy vào.
- Cảm giác vướng víu, ẩm ướt vùng hậu
môn, đôi khi có dịch nhầy.
- Đau tức vùng hậu môn, đặc biệt khi búi
trĩ bị sa nghẹt hoặc hình thành cục máu đông.
Đáng lưu ý, đại tiện ra máu
không phải lúc nào cũng là biểu hiện của bệnh trĩ mà còn có thể liên quan đến
các bệnh lý khác của đường tiêu hóa, trong đó có những bệnh lý nghiêm trọng. Vì
vậy, người bệnh không nên tự ý chẩn đoán hoặc chủ quan khi xuất hiện triệu chứng
này.
Tiêm xơ búi trĩ – một trong
những phương pháp điều trị tại Bệnh viện Y học cổ truyền Nghệ An
Ảnh: Kỹ thuật Tiêm xơ búi
trĩ bằng thuốc PG60 5%
Bệnh trĩ nếu được phát hiện
sớm và điều trị đúng phương pháp có thể kiểm soát tốt triệu chứng, hạn chế biến
chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống. Tùy thuộc vào mức độ bệnh, tình trạng
sức khỏe và kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ tư vấn phương pháp điều trị phù hợp.
Hiện nay, Bệnh viện Y học cổ
truyền Nghệ An triển khai kỹ thuật tiêm xơ búi trĩ, góp phần đa dạng hóa các
phương pháp điều trị bệnh lý hậu môn – trực tràng.
Tiêm xơ búi trĩ là kỹ thuật
đưa thuốc gây xơ vào vị trí phù hợp tại búi trĩ theo chỉ định chuyên môn. Thuốc
gây xơ tạo phản ứng xơ hóa tại chỗ, giúp giảm lưu lượng máu đến búi trĩ, làm
búi trĩ co nhỏ dần và hạn chế tình trạng chảy máu.
Phương pháp này thường được
cân nhắc đối với một số trường hợp trĩ nội, đặc biệt ở giai đoạn sớm. Đây là kỹ
thuật ít xâm lấn, không cần phẫu thuật cắt bỏ búi trĩ. Tuy nhiên, không phải tất
cả người bệnh đều phù hợp với phương pháp này. Việc chỉ định cần được thực hiện
bởi bác sĩ sau khi thăm khám, đánh giá cụ thể tình trạng bệnh.
Tại Bệnh viện Y học cổ truyền
Nghệ An, người bệnh được thăm khám, tư vấn và lựa chọn phương pháp điều trị phù
hợp với tình trạng sức khỏe. Việc triển khai kỹ thuật tiêm xơ búi trĩ giúp người
bệnh có thêm lựa chọn trong điều trị, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng
khám bệnh, chữa bệnh tại Bệnh viện.
Chủ động phòng ngừa bệnh
trĩ trong mùa lạnh
Để hạn chế nguy cơ mắc bệnh
trĩ cũng như phòng ngừa bệnh tiến triển nặng hơn khi thời tiết chuyển lạnh, mỗi
người cần xây dựng chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học:
- Uống đủ nước:
Duy trì thói quen uống nước đều đặn trong ngày, kể cả khi trời lạnh và
không cảm thấy khát.
- Tăng cường chất xơ:
Bổ sung rau xanh, trái cây tươi, ngũ cốc nguyên hạt và các thực phẩm giàu
chất xơ để hỗ trợ tiêu hóa, làm mềm phân và hạn chế táo bón.
- Hạn chế thực phẩm cay nóng:
Không nên ăn quá nhiều ớt, tiêu, sa tế và các món ăn chứa nhiều gia vị
kích thích, đặc biệt khi có biểu hiện nóng rát, khó chịu vùng hậu môn.
- Duy trì vận động:
Thường xuyên đi bộ, tập thể dục nhẹ nhàng hoặc lựa chọn các bài tập phù hợp
với thể trạng để kích thích nhu động ruột, hạn chế tình trạng táo bón.
- Đi đại tiện đúng cách:
Không nhịn đại tiện, không cố rặn mạnh và không ngồi quá lâu trong nhà vệ
sinh.
- Chủ động thăm khám:
Khi xuất hiện các dấu hiệu như đại tiện ra máu, đau rát hậu môn hoặc búi
trĩ sa ra ngoài, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám, xác định
nguyên nhân và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp.
Bệnh viện Y học cổ truyền
Nghệ An khuyến cáo người dân không nên chủ quan trước những dấu hiệu bất thường
ở vùng hậu môn – trực tràng. Chủ động điều chỉnh chế độ ăn uống, duy trì vận động,
hạn chế táo bón và thăm khám sớm khi có triệu chứng là những giải pháp quan trọng
giúp phòng ngừa, kiểm soát bệnh trĩ hiệu quả, bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất
lượng cuộc sống.